#

საქართველოს მთავრობამ „ტყითსარგებლობის წესის დამტკიცების შესახებ“ დადგენილებაში ცვლილებები შეიტანა

  საქართველოს მთავრობამ „ტყითსარგებლობის წესის დამტკიცების შესახებ“ დადგენილებაში ცვლილებები შეიტანა. ცვლილებების თანახმად:აჭარის სატყეო სააგენტოს მიენიჭა ტყის ფონდით სპეციალური დანიშნულებით სარგებლობის და სპეციალური ჭრების განხორციელების, ასევე, ტყის ფონდის ფართობების სარგებლობაში გაცემის უფლება. დღემდე აღნიშნულ საქმიანობას სსიპ ეროვნულ სატყეო სააგენტო ახორციელებდა.ტყის ფონდის მართვის ორგანოებს ტყიდან ხე-ტყის ნარჩენების გამოტანისა და რეალიზაციის უფლება ეძლევათ.აღსანიშნავია, რომ ტყეში აკუმულირებული ნარჩენი საფრთხის შემცველია, როგორც ხანძარსაშიში, ასევე, მავნებელ-დაავადებების თვალსაზრისით; შესაბამისად, ტყის ფონდის მართვის ორგანოს შესაძლებლობა ეძლევა, თვითონ გამოიტანოს ტყიდან ხე-ტყის ნარჩენი, დაასაწყობოს და შემდეგ მოახდინოს მისი რეალიზაცია, რითაც მოხდება როგორც ტყის სანიტარიული მდგომარეობის გაუმჯობესება, ისე სააგენტოს შემოსავლების ზრდა. კერძო სექტორს კი, საშუალება ეძლევა გააფართოოს, ან შექმნას ალტერნატიული საწვავი მასალების (ბრიკეტი, პალეტი და სხვა) წარმოება.ცვლილებით მოწესრიგდება სატყეო პლანტაციური მეურნეობის წარმოების და მიღებული მერქნული რესურსის დამზადება/გაცემა. წლების განმავლობაში, პრობლემას წარმოადგენდა მოსახლეობისთვის სოფლის მეურნეობისთვის საჭირო სამასალე მერქნის (ჭიგო, სარი, საყრდენი ბოძი) მიწოდება, ამავდროულად, ტყის ფონდის ტერიტორიებზე არსებობს სწრაფმზარდი სახეობების პლანტაციები, რომელთა მიზნობრივი დანიშნულება სწორედ ასეთი სახის მერქნის მიღებაა. აღნიშნული ცვლილება ასევე მოაწესრიგებს ტყის ფონდის საკურორტო, რეკრეაციული, სპორტული და სხვა კულტურულ-გამაჯანსაღებელი მიზნით სარგებლობაში გაცემასთან დაკავშირებით ტყის ფონდის მართვის ორგანოების მიერ გასატარებელ ღონისძიებებს, რაც ხელს შეუწყობს ეკოტურიზმისა და ტურისტული ინფრასტრუქტურის განვითარებას. დადგენილებაში შეტანილი ცვლილებების საფუძველზე, დაზუსტდება ტყის ფონდის მართვის ორგანოში ტყის ფონდით სპეციალური დანიშნულებით სარგებლობისთვის გადახდილი საკომპენსაციო თანხების გამოყენების წესი. კერძოდ, ტყის ფონდის მართვის ორგანოებს ექნებათ შესაძლებლობა, საკომპენსაციო საფასურით მიღებული შემოსავალი, რაც მათი დაფინანსების ერთ-ერთ წყაროს წარმოადგენს, მოახმარონ ტყის მოვლის, აღდგენის, ტყის აღრიცხვა-ინვენტარიზაციისა და ხანძარსაწინააღმდეგო ღონისძიებებს.
#

მთავრობამ საქართველოს სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების 2021-2027 წლების სტრატეგია დაამტკიცა

საქართველოს მთავრობამ საქართველოს სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების 2021-2027 წლების სტრატეგია და საქართველოს სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების 2021-2027 წლების სტრატეგიის 2021-2023 წლების სამოქმედო გეგმა დაამტკიცა.სტრატეგია შემუშავებულია საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მიერ, სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების ევროპის სამეზობლო პროგრამის (ENPARD) დახმარებით, ყველა შესაბამისი სახელმწიფო უწყების ჩართულობით, გაეროს განვითარების პროგრამასთან (UNDP) და გაეროს სურსათისა და სოფლის მეურნეობის ორგანიზაციასთან (FAO) აქტიური თანამშრომლობითა და მხარდაჭერით. სტრატეგიის შემუშავების პროცესში უზრუნველყოფილი იყო დაინტერესებულ პირთა ჩართულობა. უკანასკნელი ერთი წლის მანძილზე ჩატარდა რამდენიმე საჯარო განხილვა, მათ შორის რეგიონებშიც. საჯარო განხილვებში მონაწილეობას იღებდნენ პრაქტიკოსი ფერმერები, მეწარმეები, სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა აკადემიის, ბიზნეს სექტორის, არასამთავრობო ორგანიზაციების და სამოქალაქო საზოგადოების წარმომადგენლები. საქართველოს სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების 2021-2027 წლების სტრატეგია შეიქმნა არსებული სტრატეგიების ანალიზის, განხორციელებული პროგრამების/ რეფორმების შედეგების და ევროკავშირის გამოცდილების გათვალისწინების საფუძველზე. სტრატეგიაში გათვალისწინებულია საქართველოს მთავრობის პრიორიტეტები და სექტორული თუ მულტისექტორული განვითარების მიმართულებები, რომლებიც კავშირშია სოფლის მეურნეობასა და სოფლის განვითარებასთან. უნდა აღინიშნოს, რომ დაგეგმილია მოლაპარაკებების დაწყება ევროკავშირსა და საქართველოს შორის, ევროპის სამეზობლო პროგრამის - სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარებისთვის (ENPARD IV) ფარგლებში, საბიუჯეტო დახმარების გამოყოფის შესახებ. საქართველოს სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების 2021-2027 წლების სტრატეგია და შესაბამისი სამოქმედო გეგმა გამოყენებული იქნება მოლაპარაკებების პროცესში საბიუჯეტო დახმარების ტრანშების ჩამორიცხვის წინაპირობების დასადგენად.
#

„ქართული რძის“ ნიშანს ყველის მწარმოებელი 14 საწარმო ფლობს

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრი ლევან დავითაშვილი საქართველოს ბიზნესის ინსტიტუტის მიერ „ქართული რძის“ ნიშნისადმი მიძღვნილ ღონისძიებას დაესწრო.სიტყვით გამოსვლისას, ლევან დავითაშვილმა რძის წარმოების და გადამუშავების სექტორის განვითარების მნიშვნელობაზე ისაუბრა. როგორც მინისტრმა აღნიშნა, ეს მიმართულება მრავალი გამოწვევის წინაშე დგას. „ქართული რძის“ ნიშანი დამატებით სტიმულს მისცემს და დაეხმარება მეწარმეებს მარკეტინგული ღონისძიებების განხორციელებაში.„სახელმწიფო აქტიურად მუშაობს რძის წარმოების სექტორში არსებული გამოწვევების დაძლევისა და ზოგადად, სექტორის განვითარების მიმართულებით. სამინისტრო თანამშრომლობს როგორც რძის მწარმოებლებთან, ისე გადამმუშავებელი სექტორის წარმომადგენლებთან, რათა ყველისა და რძის პროდუქტების ღირებულებათა სრული ჯაჭვის თანმიმდევრული განვითარება მოხდეს. ევროკავშირთან ასოცირების დღის წესრიგის ფარგლებში, ჩვენ შევიმუშავეთ არაერთი რეგულაცია როგორც ცხოველთა ჯანმრთელობის დაცვისა და საწარმოებში სურსათის უვნებლობის სტანდარტების დანერგვის, ასევე პროდუქციის სანდოობისა და მიკვლევადობის უზრუნველყოფის კუთხით. სექტორის სწრაფი და ეფექტიანი განვითარებისთვის, სახელმწიფოს სწორი პოლიტიკის გარდა, მნიშვნელოვანია ბიზნესსექტორის ჩართულობა და პასუხისმგებლობის ზრდა. „ქართული რძის“ ნიშანი ხელს შეუწყობს ადგილობრივი რძის პროდუქტების სანდოობის ზრდას და ქართული ყველის პოპულარიზაციას“, - განაცხადა გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრმა. „ქართული რძის“ ნიშანი გაიცემა იმ საწარმოებზე, რომლებიც ყველს აწარმოებენ ქართული ტრადიციების შესაბამისად, ადგილობრივი ნედლი რძისგან და არ იყენებენ რძის ფხვნილსა და მცენარეულ ცხიმს. აღნიშნული ნიშნის მისაღებად, საწარმომ უნდა გაიაროს პირველადი, დოკუმენტური შემოწმება, რომლის დროსაც მოწმდება არის თუ არა კომპანია ბიზნესოპერატორად რეგისტრირებული, აქვს თუ არა აღიარება სურსათის ეროვნული სააგენტოსგან და ნერგავს თუ არა საფრთხის ანალიზისა და კრიტიკული საკონტროლო წერტილების სისტემას (HACCP). მეორე ეტაპზე, საწარმოს შემოწმება მოხდება ადგილზე და დოკუმენტებთან შესაბამისობის შემთხვევაში, გაიცემა „ქართული რძის“ ნიშანი.პირველი ნიშანი „ქართული რძე“ გაიცა 2019 წლის მარტში. დღეისათვის, საქართველოს მასშტაბით, 14 საწარმოს უკვე აქვს მიღებული აღნიშნული ნიშანი.„საქართველოს რძის“ ნიშნის მმართველი ორგანოა საქართველოს ბიზნესის ინსტიტუტი. აღნიშნული პროექტი ხორციელდება საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროსთან თანამშრომლობით, MERCY CORPS-ის მცირე კავკასიის ალიანსების პროგრამისა და შვეიცარიის განვითარებისა და თანამშრომლობის სააგენტოს მხარდაჭერით.ღვინის მაღაზიაში „8000 მოსავალი“ გამართული ღონისძიების ფარგლებში, „ქართული რძის“ ნიშნის მფლობელი კომპანიების პროდუქციისა და ღვინის დეგუსტაცია გაიმართა.ღონისძიებას ესწრებოდნენ რძის გადამმუშავებელი და ყველის მწარმოებელი საწარმოების, სავაჭრო ობიექტების, დარგობრივი ასოციაციების, კერძო და საჯარო ორგანიზაციების წარმომადგენლები.
#

„სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივის შესახებ“ კანონში ცვლილებები შევიდა

„სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივის შესახებ“ კანონში შესული ცვლილებები საქართველოს პარლამენტმა მესამე მოსმენით დაამტკიცა. აღნიშნული ცვლილებებით მოწესრიგდა სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივების საქმიანობასთან დაკავშირებული ორგანიზაციულ-სამართლებრივი საკითხები.ახალი რედაქციის თანახმად, სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივის სტატუსის მოსაპოვებლად, კოოპერატივის სამართლებრივი ფორმით დაფუძნებული კერძო სამართლის იურიდიული პირი განცხადებით მიმართავს ა(ა)იპ სოფლისა და სოფლის მეურნეობის განვითარების სააგენტოს, ნაცვლად სსიპ სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივების განვითარების სააგენტოსი.შეიცვალა კოოპერატივის სტატუსის მოსაპოვებლად წარსადგენი დოკუმენტაციის ჩამონათვალი. სავალდებულო გახდება პაის შეტანის დამადასტურებელი დოკუმენტის და მეპაიესა და სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივს შორის გაფორმებული ურთიერთვალდებულებებისა და უფლებების შესახებ ხელშეკრულების წარდგენა, ვინაიდან სასოფლო-სამეურნეო სტატუსის მოპოვების დროისათვის მიზანშეწონილია კოოპერატივი სრულად იქნეს ჩამოყალიბებული და მკვეთრად იყოს განსაზღვრული ურთიერთობები კოოპერატივსა და მის მეპაიეებს შორის. ახლებურად დარეგულირდა სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივის სტატუსის მინიჭების წესი; კოოპერატივის მიერ წარმოდგენილი დოკუმენტების კანონმდებლობასთან შესაბამისობის შემთხვევაში, სოფლისა და სოფლის მეურნეობის განვითარების სააგენტო შუამდგომლობით მიმართავს სამინისტროს, რაზედაც შესაბამის გადაწყვეტილებას იღებს მინისტრი, ხოლო სასოფლო-სამეურნეო სტატუსის მინიჭების შემთხვევაში, მონაცემები სამინისტროს შეაქვს ელექტრონულ რეესტრში და გასცემს მოწმობას.კანონში გაჩნდა ჩანაწერი, რომლის თანახმად, წესდებით სავალდებულო გახდა ასოცირებული წევრის მიღების წესის დადგენა, რაც დაინტრესებულ პირებს შესაძლებლობას მისცემს წინასწარ იცოდეს კოოპერატივში როგორც ასოცირებულ წევრად გახდომის მექანიზმი, ასევე, მისი უფლებები და ვალდებულებები.დაზუსტდა მეპაიეთა დამატებითი შენატანებისა და ასოცირებულ წევრთა შენატანების მიხედვით გასაცემი დივიდენდების საერთო ოდენობა, რომელიც არ უნდა აღემატებოდეს სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივის წმინდა მოგების 30%-ის ნაცვლად 50%-ს, ცვლილება განპირობებულია იმ გარემოებით, რომ წახალისდეს დამატებით შენატანები და გაიზარდოს დაინტერესება ასოცირებულ წევრთა მხრიდან.ახალი რედაქციით განისაზღვრა ტერმინი „პაი“. ის წარმოადგენს მეპაიის მიერ ეკონომიკური მონაწილეობისათვის ყოველწლიურად განსახორციელებელ სავალდებულო შენატანს საპაიო ფონდში. განისაზღვრა საქმიანობის სფეროებიც; ახალი რედაქციით კოოპერატივს უფლება მიეცა სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობის გარდა, კანონმდებლობით განსაზღვრული სხვა საქმიანობებიც განახორციელოს. საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ, 2020 წლის პირველ იანვრამდე უნდა უზრუნველყოს საჯარო სამართლის იურიდიული პირის - „სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივების განვითარების სააგენტოს“ რეორგანიზება საჯარო სამართლის იურიდიული პირის − „მიწის მდგრადი მართვისა და მიწათსარგებლობის მონიტორინგის ეროვნული სააგენტოდ“. ცვლილებები შეეხო სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივის წევრთა რიცხოვნობის საკითხს; ახალი რედაქციით ბარში მეპაიეთა მინიმალური რიცხოვნობა 9 მეპაიემდე გაიზარდა, ნაცვლად 5-ისა.
#

საქართველოსა და ჩინეთს შორის მემორანდუმები გაფორმდა

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის მოადგილე ხატია წილოსანი და აჭარის ა/რ სოფლის მეურნეობის მინისტრი ტიტე აროშიძე, ოფიციალური ვიზიტით, ჩინეთის რესპუბლიკის ქალაქ პეკინში იმყოფებოდნენ. ვიზიტის ფარგლებში, ქართული ჩაისა და ქართული თამბაქოს სექტორის მიმართულებებით თანამშრომლობის მემორანდუმები გაფორმდა.,,საქართველოს და ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკის მთავრობებს შორის გაფორმებული თავისუფალი ვაჭრობის შეთანხმება და ქართული ჩაის პლანტაციების რეაბილიტაციის სახელმწიფო პროგრამა, ორი ქვეყნის ბიზნესწრეების წარმომადგენლებს შესაძლებლობას აძლევს აქტიურად ითანამშრომლონ. საქართველო-ჩინეთს შორის გაფორმებული მემორანდუმი კიდევ ერთი წინ გადადგმული ნაბიჯია სოფლის მეურნეობის დარგში უცხოური ინვესტიციების მოზიდვის და ქართული პროდუქციის საერთაშორისო ბაზარზე ექსპორტის ზრდის ხელშეწყობისთვის”, - განაცხადა ხატია წილოსანმა.როგორც აჭარის სოფლის მეურნეობის მინისტრმა, ტიტე აროშიძემ აღნიშნა, ჩინეთის რესპუბლიკის ქალაქ პეკინში უმნიშვნელოვანესი შეხვედრა გაიმართა, სადაც ხელი მოეწერა თანამშრომლობის მემორანდუმს.„მემორანდუმი ინიცირებულია „ჩინეთისა და საქართველოს თანამშრომლობისა და მეგობრობის ასოციაციის“ მიერ და მისი ძირითადი მიზანია ქართული თამბაქოს პოპულარიზაცია, აჭარაში მეთამბაქოობის დარგის განვითარების მხარდაჭერა, რაც ხელს შეუწყობს ეკონომიკურ ზრდას და ფერმერების კეთილდღეობას’’, - განაცხადა ტიტე აროშიძემ. 
#

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრმა, ლევან დავითაშვილმა, იმერეთის რეგიონის რწმუნებულთან, ზვიად შალამბერიძესთან ერთად, სამტრედიის მუნიციპალიტეტის სოფელ ტოლებში, სახელმწიფო პროგრამების ბენეფიციარის, ანზორ მსხილაძის მეურნეობა დაათვალიერა

ანზორ მსხილაძემ, პროექტის „დანერგე მომავალი“ ფარგლებში, 7 ჰექტარზე კაკლის და 5 ჰექტარზე ბლის ბაღი გააშენა, რისთვისაც სახელმწიფოსგან 63,000 ლარი მიიღო. ფერმერმა აგროწარმოების ხელშეწყობის პროექტითაც ისარგებლა, გრანტის სახით 37,700 ლარი მიიღო და კუთვნილ 7 ჰექტარზე გაშენებულ ხურმის ბაღისთვის სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკა შეიძინა. ანზორ მსხილაძე შეღავათიანი აგროკრედიტის ბენეფიციარიც არის. აღნიშნული პროგრამის ფარგლებში მან 192,000 ლარის ოდენობის თანხა მიიღო, რითაც საკუთრებაში არსებული მრავალწლოვანი ბაღები განაახლა და 30 სული საქონელიც შეიძინა. ფერმერს მეურნეობაში 10 ადგილობრივი ჰყავს დასაქმებული და წარმოებული პროდუქციის რეალიზაციას შიდა ბაზარზე ახდენს.„სახელმწიფო პროგრამებით მიღებულმა მხარდაჭერამ ფერმერებს წარმოების დაწყებისა და გაფართოების საშუალება მისცა. ანზორ მსხილაძე ერთ-ერთი ის ფერმერია, რომელიც პროექტის „დანერგე მომავალი“ ფარგლებში, მრავალწლიანი კულტურების გაშენებას და განვითარებას წარმატებით ახდენს. დარწმუნებული ვარ, რამდენიმე წელიწადში მნიშვნელოვნად გაიზრდება მაღალი ხარისხის ქართული პროდუქტის რეალიზაცია როგორც შიდა ბაზარზე, ისე მისი ექსპორტი”, - განაცხადა ლევან დავითაშვილმა.იმერეთის რეგიონში, სახელმწიფო პროგრამის „დანერგე მომავალი“ ფარგლებში, 470 ჰა მიწის ფართობზე მრავალწლიანი კულტურის სხვადასხვა ხეხილის ბაღები გაშენდა, ხოლო გაცემულმა თანადაფინანსებამ 3,230,000 ლარი შეადგინა. აგროწარმოების ხელშეწყობის პროგრამაში კი, 52 მეწარმე ჩაერთო და სახელმწიფო თანადაფინანსებამ 592,000 ლარი შეადგინა.
#

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის პირველი მოადგილე, გიორგი ხანიშვილი სოფლის განვითარების საზოგადოებრივი ქსელის (GRDN) შეხვედრას დაესწრო

შეხვედრაზე საქართველოს მთავრობის, სამოქალაქო საზოგადოების, კერძო სექტორისა და საერთაშორისო ორგანიზაციების ორმოცდაათზე მეტმა წარმომადგენელმა სოფლის განვითარებაში საზოგადოებრივი ქსელების წვლილზე და ამ მიმართულებით ევროკავშირისა და საქართველოს პრაქტიკაზე იმსჯელა.„საზოგადოებრივი ქსელი მნიშვნელოვან წვლილს შეიტანს სოფლის განვითარებაში. საქართველოს მთავრობის მიერ პლატფორმის შესაქმნელად ის პირველადი ნაბიჯები გადადგმულია, რითაც ინფორმაციის გაზიარება, ცნობადობის გაზრდა და სოფლის განვითარების პოლიტიკის გაუმჯობესება შესაძლებელი იქნება“, - განაცხადა საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის პირველმა მოადგილემ, გიორგი ხანიშვილმა.შეხვედრის მონაწილეებმა სოფლის განვითარებაში საჯარო და კერძო სექტორის თანამშრომლობის გზებზე და სოფლად წარმატებული ბიზნესის განვითარებასა და არაფერმერულ სექტორში შემოსავლების შექმნის კუთხით ახალგაზრდების როლზე იმსჯელეს. განსაკუთრებული ყურადღება საზოგადოებრივი ქსელის განვითარების პერსპექტივებს დაეთმო, რომელმაც მხარდამჭერები და უშუალო მონაწილეები სოფლის განვითარების გარშემო უნდა გააერთიანოს.„საზოგადოებრივი ქსელი თანამშრომლობისა და სიახლის შექმნის საუკეთესო გზაა, რომელიც სოფლად მცხოვრებ მოსახლეობას ყველგან ემსახურება“, - აღნიშნა ესტონეთის სოფლის განვითარების ქსელის დეპარტამენტის წარმომადგენელმა, ავე ბრემსემ, რომელმაც წლევანდელ შეხვედრაში მომხსენებლის სტატუსით მიიღო მონაწილეობა.სოფლის განვითარების ქსელები ევროკავშირში მიღებული პრაქტიკაა და ყველა ევროპულ ქვეყანაში მოქმედებს. საქართველოს სოფლის განვითარების საზოგადოებრივი ქსელი (GRDN) ესტონეთისა და ფინეთის ანალოგიური ქსელების წარმატებულ პრაქტიკას ითვალისწინებს. საზოგადოებრივი ქსელი ონლაინ პლატფორმის სახით შეიქმნება, რომლის ადმინისტრირებას გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტრო განახორციელებს. ქსელის მიზანია ინფორმაციისა და ცოდნის გაცვლა სოფლის განვითარების პოლიტიკის განხორციელებაში ჩართულ ყველა პარტნიორსა და დაინტერესებულ მხარეს - საჯარო და კერძო სექტორს, სამოქალაქო საზოგადოებასა და სათემო ჯგუფებს შორის.ღონისძიება ევროკავშირისა (EU) და გაეროს განვითარების პროგრამის (UNDP) ხელშეწყობით, სამოქალაქო განვითარების სააგენტოსთან (CiDA) თანამშრომლობითა და ევროკავშირის მიერ დაფინანსებული პროგრამის (ENPARD) ფარგლებში გაიმართა.ევროკავშირის მიერ დაფინანსებული სოფლის განვითარების პროგრამა, ENPARD, 2013 წლიდან ხორციელდება და 2022 წლამდე გაგრძელდება, ხოლო მისი სრული ბიუჯეტი 179,5 მილიონ ევროს შეადგენს. მეტი ინფორმაცია პროგრამაზე ENPARD ხელმისაწვდომია ვებ-გვერდზე: www.enpard.ge