#

ოთარ შამუგია, ქ. გორში, პროექტის „ეკონომიკური და გარემოსდაცვითი სარგებელი მიწის მდგრადი მართვის გზით მოწყვლადი თემებისათვის საქართველოში“ მიმდინარეობას გაეცნო

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის მოადგილე ოთარ შამუგია, ქ. გორში, პროექტის „ეკონომიკური და გარემოსდაცვითი სარგებელი მიწის მდგრადი მართვის გზით  მოწყვლადი თემებისათვის საქართველოში“ მიმდინარეობას გაეცნო. პროექტის საპილოტე მუნიციპალიტეტები: გორი, ქარელი, ყვარელი და საგარეჯოა.   „საპილოტე პროექტის მიზანია მიწის მდგრადი მართვის დანერგვა და შესაძლებლობების გაძლიერება; ასევე, ნიადაგის დეგრადაციის საწინააღმდეგო ღონისძიებების განხორციელება და ამ მიმართულებით ცოდნის გაზიარება, რამაც, თავის მხრივ, საქართველოს ბუნებრივი და ეკონომიკური კაპიტალის დაცვა უნდა უზრუნველყოს. პროექტში მონაწილეობა 100-მდე ფერმერმა მიიღო. ფერმერებს, გლობალური გარემოსდაცვითი ფონდის დაფინანსებით და კავკასიის რეგიონალური განვითარების ცენტრის მხარდაჭერით,  უსასყიდლოდ გადაეცათ სხვადასხვა სათესლე მასალა და ნერგები ქარსაფარი ზოლების გასაშენებლად. ჩვენ ვიზრუნებთ, რომ ასეთ პრაქტიკა სხვა რეგიონებშიც დაინერგოს და მეტი ფერმერი დაინტერესდეს მსგავსი ღონისძიებებით“, - განაცხადა ოთარ შამუგიამ. მიმდინარე პროექტის ფარგლებში, გორის მუნიციპალიტეტში, 2020 წლის დეკემბერში, 2935 მეტრი ქარსაფარი ზოლი გაშენდა, 6 ფერმერს უსასყიდლოდ გადაეცათ ნერგები და შესაღობი მასალა. 2020 წლის ოქტომბერში, გორში მდებარე 75 ჰა ფართობის სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწა ნიადაგის დაუმუშავებლად დაითესა,თესვის ხარჯი სრულად დაფარა პროექტმა. საპილოტე პროექტის განხორციელება  2018 წლის 18 მარტს დაიწყო და  2023 წლის 18 მარტს დასრულდება. პროექტის ინიციატორია საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტრო; პროექტი დაფინანსებულია გლობალური გარემოსდაცვითი ფონდის (GEF) მიერ; განმახორციელებელი სააგენტოა გაეროს გარემოსდაცვითი პროგრამა (UN Environment), ხოლო აღმასრულებელი ორგანიზაცია „კავკასიის რეგიონული გარემოსდაცვითი ცენტრი“ (REC Caucasus). 
#

ლევან დავითაშვილმა ცირკულარული ეკონომიკის შეფასების პროგრამის პირველ პლენარულ შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა

ცირკულარული ეკონომიკის შეფასების პროგრამის პირველ პლენარულ შეხვედრაში მონაწილეობა გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრმა, ლევან დავითაშვილმა და მინისტრის მოადგილემ, სოლომონ პავლიაშვილმა მიიღეს. შეხვედრაზე, საქართველოს მთავრობის უწყებათაშორისი საკოორდინაციო საბჭოს და საქართველოს ბუნების   მკვლევართა   კავშირის  „ორქისი“ ცირკულარული   ეკონომიკის   შეფასების სამუშაო ჯგუფის წევრებმა საქართველოში ცირკულარული ეკონომიკის შეფასების ასპექტები და გამოწვევები განიხილეს. „საქართველომ დაისახა ძალიან ამბიციური გეგმა - შექმნას ცირკულარული ეკონომიკის განვითარების სტრატეგია და შესაბამისი სამოქმედო გეგმა. მიმდინარეობს სამიზნე ინდიკატორების განსაზღვრა. ჩვენი ეკონომიკური განვითარების პოლიტიკაში, ნარჩენების მართვის ახალი კოდექსი ითვალისწინებს ცირკულარულობის პირველ ნაბიჯებს. კოდექსის პარალელურად, დავნერგეთ მწარმოებლის გაფართოებული ვალდებულების ახალი პრინციპები, მივიღეთ რამდენიმე რეგლამენტი, რათა ნარჩენების ცირკულარულობას შევუწყოთ ხელი, რომ მოხდეს ნედლეულის პრევენცია, ამოღება და გადამუშავება”, - განაცხადა ლევან დავითაშვილმა. შეფასების პროგრამა შვედეთის მთავრობის დაფინანსებით მომზადდა; მისი მიზანი ცირკულარული ეკონომიკის   საკითხებზე დაინტერესებულ   მხარეთა  ცნობიერების   გაზრდაა. პროგრამა ითვალისწინებს   დაინტერესებული   მხარეების   სხვადასხვა ჯგუფისათვის, საფინანსო ინსტიტუტებისა და ბიზნესის სფეროს წარმომადგენლებისათვის რეკომენდაციების გაცემას, თუ როგორ დაჩქარდეს ცირკულარული ეკონომიკის პრინციპების დანერგვა ქვეყნის ეკონომიკის სხვადასხვა დონეზე. პლენარული   შეხვედრა   ორგანიზებული იყო  საქართველოს   ბუნების   მკვლევართა   კავშირის  „ორქისი“ მიერ,   პროექტის   „დავიცვათ საქართველოს   სისუფთავე“   კომპონენტის   „ცირკულარული   ეკონომიკის   შეფასება საქართველოში“ ფარგლებში. პროექტს „დავიცვათ საქართველოს სისუფთავე“ ახორციელებს არასამთავრობო   ორგანიზაციათა   კონსორციუმი:  სბმკ   „ორქისი”,   დავიცვათ   საქართველოს სისუფთავე   და   საქართველოს   მწვანეთა   მოძრაობა/დედამიწის   მეგობრები-საქართველო, შვედეთის   მთავრობის   ფინანსური   უზრუნველყოფით,   საქართველოს   გარემოს   დაცვისა   და სოფლის   მეურნეობის   სამინისტროს,   რეგიონული   განვითარებისა   და   ინფრასტრუქტურის სამინისტროს, განათლების, მეცნიერების,   კულტურისა   და   სპორტის   სამინისტროს მხარდაჭერით, საქართველოს მყარი ნარჩენების მართვის კომპანიასთან და გარემოსდაცვითი ინფორმაციისა და განათლების ცენტრთან  თანამშრომლობით. შეხვედრას განვითარების თანამშრომლობის სააგენტოს ხელმძღვანელი ერიკ ილესი, გარემოს დაცვის, სოციალური, მმართველობისა და ცირკულარული ეკონომიკის საკითხების საერთაშორისო ექსპერტი, გაეროს ცირკულარული ეკონომიკის მრჩეველთა საბჭოს წევრი და დამოუკიდებელი   ექსპერტი დარიუშ ედვარდ პრასეკი, საქართველოს ბუნების მკვლევართა კავშირის „ორქისი“ თავმჯდომარე და პროექტის „დავიცვათ საქართველოს სისუფთავე“ მენეჯერი  მარიამ ქიმერიძე, გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს სისტემაში შემავალი შესაბამისი სტრუქტურებისა და კერძო სექტორის წარმომადგნელები ესწრებოდნენ.
#

საქართველოს ვენახების ეროვნული კადასტრის შექმნა რთველის პროცესის გამარტივებას და ყურძნისეული პროდუქტების ხარისხს უზრუნველყოფს. დღეის მონაცემებით, კახეთის რეგიონში რეგისტრაცია 20.000-მდე მევენახე ფერმერმა გაიარა

ვენახების კადასტრის პროგრამა მიმდინარე წელს დასრულდება კახეთისა და რაჭა-ლეჩხუმის რეგიონებში. მომდევნო წლებში კი, საქართველოს მევენახეობის ყველა რეგიონს მოიცავს.საქართველო, ვენახების კადასტრის შექმნით, კიდევ ერთ მნიშვნელოვან ევროპულ გამოცდილებას გაიზიარებს და დანერგავს.ღვინის ეროვნული სააგენტო საქართველოს ვენახების კადასტრის პროგრამას 2014 წლიდან ახორციელებს.  საქართველოს ვენახების ეროვნული კადასტრის შექმნა უზრუნველყოფს რთველის პროცესის გამარტივებას და გამჭვირვალედ ჩატარებას, წარმოებული ღვინის და სხვა ყურძნისეული პროდუქტის მიკვლევადობასა და ხარისხის უზრუნველყოფას.ვენახების კადასტრის პროგრამის ფარგლებში, 2021 წლიდან, ვენახების რეგისტრაცია და კადასტრის ამონაწერით მოსავლის ჩაბარება ყველა მევენახისთვის სავალდებულო გახდა. დღეის მონაცემებით, რეგისტრაცია კახეთის რეგიონში 20.000-მდე მევენახე ფერმერმა გაიარა.
#

საქართველოს მასშტაბით, 13 სრულად ფუნქციური, ეროვნული და საერთაშორისო სტანდარტის მქონე სოფლის მეურნეობის ლაბორატორია იმუშავებს

სოფლის მეურნეობის სახელმწიფო ლაბორატორია ეროვნული სტანდარტის სსტ ისო/იეკ 17025:2017/2018 შესაბამის აკრედიტაციის სტატუსს ფლობს და დანერგილი აქვს საერთაშორისო სტანდარტის ISO 9001:2015 მოთხოვნების შესაბამისი ხარისხის მენეჯმენტის სისტემა.ლაბორატორიაში ყოველწლიურად მიმდინარეობს ახალი, საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი კვლევის მეთოდების შესწავლა, დანერგვა და შემდგომ აკრედიტაცია. უახლოეს 10 წელიწადში, ლაბორატორიაში ამჟამად არსებული კვლევების რაოდენობა  50%-ით  გაიზრდება.მოსახლეობის ინტერესის გათვალისწინებით, უახლოეს პერიოდში, ლაბორატორიის ქსელში, უკვე არსებულ ლაბორატორიებთან ერთად (თბილისი, ქუთაისი, ახალციხე, დუშეთი, გურჯაანი, ოზურგეთი, გორი, მარნეული, ბათუმი, ამბროლაური, ზუგდიდი), დამატებით, ორი ახალი ლაბორატორია (საჩხერე, მესტია) დაიწყებს აქტიურ მუშაობას. საქართველოს მასშტაბით, 13 სრულად ფუნქციური, ეროვნული და საერთაშორისო სტანდარტის მქონე ლაბორატორია იმუშავებს.ლაბორატორიაში უწყვეტი აკრედიტაციის პროცესი მიმდინარეობს. შესაბამისად, ყოველ ოთხ წელიწადში ერთხელ  ხდება არსებული კვლევის მეთოდების რეაკრედიტაცია. გარდა ამისა, ლაბორატორიის სპეციალისტები ყოველწლიურად წარმატებით გადიან საერთაშორისო საკვალიფიკაციო ტესტირებებს.
#

აქტიურად მიმდინარეობს და შეუქცევად პროცესად ჩამოყალიბდება პროფესიული სასწავლებლების გაძლიერება

სახელმწიფოს ერთ-ერთი პრიორიტეტი უწყვეტი განათლების ხელშეწყობაა. აქტიურად მიმდინარეობს და შეუქცევად პროცესად ჩამოყალიბდება პროფესიული სასწავლებლების გაძლიერება; დაწყებულია საგანმანათლებლო პროგრამების შემუშავება და მათი აკრედიტაცია, დარგობრივი პროფესიების პოპულარიზაცია, რაც ხელს შეუწყობს ისეთი დეფიციტური სპეციალისტების მომზადებას, როგორებიცაა მეტყევე-ტაქსატორი, გარემოსდაცვითი მმართველი, კლიმატგონივრული სოფლის მეურნეობის მცოდნე.საქართველოს ყველა მუნიციპალიტეტში, გამოვლენილი საჭიროებებიდან გამომდინარე, ფერმერებისთვის თანამედროვე ცოდნასა და ახალ ტექნოლოგიებზე წვდომის  უზრუნველყოფის მიზნით, კვალიფიკაციის ასამაღლებელი ტრენინგები და სემინარები სისტემურ ხასიათს მიიღებს. დამუშავებული სასწავლო კურსი მოიცავს როგორც თეორიულ და პრაქტიკულ ნაწილს, ასევე ითვალისწინებს წარმატების ისტორიების გაცნობა-გაზიარება. ფერმერთა შესაძლებლობების გაძლიერება მნიშვნელოვნად შეუწყობს ხელს სოფლის მეურნეობის ხარისხიანი პროდუქციის წარმოების ზრდას.განათლებაზე ხელმისაწვდომობის მნიშვნელობიდან გამომდინარე, აღნიშნული მიმართულებით საქართველოში მიმდინარე და დაგეგმილი პროექტების მხარდამჭერები არიან: ევროკავშირი, გაეროს გარემოსდაცვითი პროგრამა (UNEP), გაეროს განვითარების პროგრამა (UNDP), კლიმატის მწვანე ფონდი (GCF), გერმანიის საერთაშორისო თანამშრომლობის საზოგადოება (GIZ), შვედეთის, შვეიცარიის, ავსტრიის მთავრობები.
#

გარემოსდაცვითი და აგრარული განათლება სკოლაში

ზოგადსაგანმანათლებლო სივრცეში  გარემოსდაცვითი და აგრარული განათლების საკითხების ინტეგრირების პროცესით სახელმწიფომ უმნიშვნელოვანესი მიზნისკენ სვლა დაიწყო. ეს მიზანია განათლებული, სწორი ღირებულებების მქონე მომავალი თაობის აღზრდა, რომელიც  შეძლებს გლობალური მასშტაბის გამოწვევებს  გაუმკლავდეს, ჩამოყალიბდეს საზოგადოებად, რომლისთვისაც თანაბრად მნიშვნელოვანი იქნება ეკონომიკური განვითარება, გარემოს დაცვა და სოციალური კეთილდღეობა.გარემოსდაცვითი და აგრარული განათლების ხელშეწყობის მიზნით, პროგრამის „გარემოსდაცვითი და აგრარული განათლება სკოლაში“ ფარგლებში, დაიწყო  მასშტაბური პროცესი, რომელიც მოიცავს 50 000 პედაგოგის გადამზადებას გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს ინიციატივით მომზადებული სახელმძღვანელოს გამოყენებით, ხოლო 500 000 მოსწავლე მიიღებს ბაზისურ ცოდნას ისეთ მნიშვნელოვან საკითხებზე, როგორებიცაა მდგრადი განვითარება, ბიომრავალფეროვნების დაცვა, წყლის რესურსების დაცვა, ჰაერის დაცვა დაბინძურებისგან, კლიმატის ცვლილება და ბუნებრივი საფრთხეების შემცირება, ნარჩენების მართვა, მიწის მართვა და გაუდაბნოების წინააღმდეგ ბრძოლა, მდგრადი სოფლის მეურნეობა, სურსათის უვნებლობა და ხარისხი.
#

2030 წლისთვის, ღვინისა და სხვა ყურძნისეული ალკოჰოლური სასმელების ექსპორტით ქვეყანა 1 მლრდ დოლარ შემოსავალს მიიღებს

მომდევნო 10 წლის განმავლობაში, ქართული ღვინის სტრატეგიულ საექსპორტო ბაზრებზე მარკეტინგული კამპანიის წარმოება გაძლიერდება და მიმართული იქნება ქართული ღვინის, როგორც კატეგორიის ჩამოყალიბებისა და სტრატეგიულ ბაზრებზე მასშტაბური რეალიზაციის ხელშეწყობისკენ.საექსპორტო ბაზრების დივერსიფიცირების მიზნით, დაგეგმილია ახალი ბაზრების ათვისება: სამხრეთ კორეა, კანადა, სკანდინავიის ქვეყნები და სხვ.ღვინის კერძო ინდუსტრიასთან კოორდინაციით, 2030 წლისთვის სახელმწიფოს მიერ მხარდაჭერილი მარკეტინგული ღონისძიებების შედეგად და ქართული ღვინის ხარისხის მდგრადი უზრუნველყოფის საფუძველზე, ღვინისა და სხვა ყურძნისეული ალკოჰოლური სასმელების გაყიდვებით მიღებული შემოსავალი ქვეყნისთვის 1 მლრდ დოლარს მიაღწევს.ღვინის ეროვნული სააგენტო ბაზრების დივერსიფიცირების მიზნით, ქართული ღვინის პოპულარიზაციას 2012 წლიდან ახორციელებს სტრატეგიულ საექსპორტო ქვეყნებში - ამერიკის შეერთებული შტატები, პოლონეთი, დიდი ბრიტანეთი, ჩინეთი, ბალტიისპირეთის ქვეყნები, იაპონია და გერმანია. ქართული ღვინო წარმოდგენილი იყო მსოფლიოს ყველა მნიშვნელოვან საერთაშორისო გამოფენასა თუ ფესტივალზე.2012 წლიდან დღემდე, ქართული ღვინის პოპულარიზაციისთვის სახელმწიფო ბიუჯეტიდან გამოყოფილი თანხა 1.5 მლნ ლარიდან, 9 მლნ ლარამდე გაიზარდა. შედეგად, 2012 წლიდან დღემდე, დაახლოებით 300%-ით არის გაზრდილი ქართული ღვინის ექსპორტი.  2012 წელს, მსოფლიოს 43 ქვეყანაში ექსპორტირებული ღვინის რაოდენობა შეადგენდა 23 მლნ. ბოთლს, 2020 წლის მონაცემებით კი, საქართველოდან მსოფლიოს 60 ქვეყანაში ექსპორტირებულია 92,4 მლნ ბოთლი ღვინო.